Mùa hè năm 2025, Superman của James Gunn bước ra rạp chiếu giữa một rừng hoài nghi — vừa phải gánh kỳ vọng hồi sinh một vũ trụ điện ảnh đã rệu rã, vừa phải chứng minh rằng Man of Steel vẫn còn chỗ đứng trong lòng khán giả thời đại mới. Kết quả thì hơn 620 triệu USD doanh thu toàn cầu và sự đồng thuận hiếm có từ cả giới phê bình lẫn cộng đồng người hâm mộ đã nói lên tất cả — một tín hiệu rõ ràng rằng kỷ nguyên Gods and Monsters đã khởi động trên nền tảng đủ vững chắc.
Một năm sau, câu chuyện thứ hai tiếp nối với thách thức còn nặng nề hơn: chuyển thể Supergirl: Woman of Tomorrow — loạt truyện tranh 8 số của Tom King và Bilquis Evely, vốn được xem là một trong những câu chuyện được xây dựng công phu và giàu cảm xúc nhất lịch sử DC Comics. Đây không phải chất liệu dễ đưa lên màn ảnh khi nặng về tâm lý. Và James Gunn biết điều đó. Supergirl phát triển trong âm thầm, nhưng từ trước đó đã được dự báo sẽ là phép thử chia rẽ đầu tiên mà vị kiến trúc sư của DCU phải đối mặt. Liệu bộ phim có gói gọn được những gì là tinh túy nhất của nguyên tác — đó là những gì bài review hôm nay sẽ cùng các bạn giải mã.
Tiền Đề Mang Theo Hy Vọng Và Lòng Tốt
Như một cơ chế phản vệ tự nhiên của Hollywood vài năm trở lại đây, câu hỏi đầu tiên trong bất kỳ bài review siêu anh hùng nào sẽ chẳng phải là phim hay hay dở — mà là liệu nó có woke hay không. Nỗi lo này càng trở nên cụ thể hơn khi chỉ vài ngày trước khi phim ra rạp, Milly Alcock chia sẻ cô tin rằng nhân vật Kara Zor-El thuộc cộng đồng LGBTQ+ và có khả năng là người song tính. Cô cũng bày tỏ sự vinh dự khi nhân vật được cộng đồng này coi là biểu tượng.
Nghe thì rất sặc mùi, song motif phổ biến của woke trong phim ảnh không nằm ở danh tính nhân vật, mà nằm ở cách cấu trúc tường thuật bị bẻ cong để phục vụ một luận điểm chính trị — đổ lỗi xã hội, tô trắng tô đen, hoặc hi sinh logic nhân vật để truyền tải thông điệp. Không một đặc điểm nào trong số đó xuất hiện ở Supergirl. Nếu có thì đúng là chết yểu cả vũ trụ điện ảnh ngay ở phần thứ hai — và bạn đừng nghĩ tự hủy từ giai đoạn khởi đầu là điều không thể, chính DCEU tiền thân đã từng đánh dấu điểm lao dốc bằng quả bom BvS: Dawn of Justice.
Về tiền đề, Supergirl theo chân Kara Zor-El trong chuyến phiêu lưu vũ trụ để kỷ niệm sinh nhật lần thứ 23 cùng chú chó Krypto. Trên đường lang thang, cô tình cờ gặp Ruthye — một cô bé đang mang theo khát vọng trả thù cho gia đình. Số phận sắp đặt để kẻ thù của Ruthye cũng gây thù chuốc oán với Kara — cụ thể là hạ độc Krypto — hình thành hành trình liên thiên hà để thực thi công lý và giải thoát bản thân khỏi ám ảnh quá khứ.
Kara và Ruthye — hai người xa lạ bị ném vào cùng một hành trình, mỗi người mang theo một vết thương chưa làn
Một tiền đề không quá phức tạp, và Supergirl tỏ ra rất dễ tiếp cận với khán giả đại chúng. Song điều đó không có nghĩa là bộ phim thiếu vắng hấp dẫn. Đôi khi, giải phóng kết cấu tường thuật khỏi những lớp lang cốt truyện tinh vi cũng là một chủ đích. Các nhà làm phim đánh đổi lấy không gian cho nhân vật chính cùng mạng lưới của mình, để rồi khi một quyết định dù nhỏ nhất được đưa ra, nó cũng được thấu hiểu và tự cho phép khán giả tự giải mã tính logic bên trong đó.
Hành Trình Phát Triển Nhân Vật
Ngay từ đầu phim, Supergirl đã vạch ra một ranh giới rõ ràng giữa Kara và Clark: Superman nhìn thấy phần tốt đẹp tiềm ẩn trong mỗi con người, còn Supergirl đối mặt thẳng với sự thật dù nó có phũ phàng đến đâu. Đây không chỉ là đặc điểm tính cách — đây là hệ quả của hai quỹ đạo trưởng thành hoàn toàn khác nhau.
Ấn tượng đầu tiên về Kara không được xây dựng để gây thiện cảm: say xỉn tại một quán rượu tồi tàn nằm ngoài rìa vũ trụ, hoàn toàn làm ngơ sự quan tâm từ Clark, và vô định về tương lai. Cách cô tư duy lẫn hành động để lại nhiều băn khoăn về mặt mô thức, nhưng khi backstory của nhân vật được bộc bạch, tất cả được ghép nối lại thành một thể.
Kara là một đứa trẻ sống sót qua thảm họa, dõi theo dấu chấm hết của cả quê hương, cha mẹ và nền văn minh. Điều này khiến chủ nghĩa anh hùng của cô bị kìm hãm bởi nỗi cô độc và cảm giác bất lực của quá khứ. Kể cả khi Clark làm mọi thứ để chào đón Kara ở Trái Đất, trauma cũng không vì thế mà mất đi. Trái lại, nó ngày càng sống động bất kể hàng năm, hàng thập kỷ đã đi qua. Chủ nghĩa anh hùng của nữ chính vì thế không xuất phát từ tình yêu, mà từ một thứ gì đó ủ dột và buồn bã hơn nhiều — nghĩa vụ của kẻ còn sinh tồn.
Sự xuất hiện của Ruthye thay đổi mọi thứ. Cô bé là tấm gương phản chiếu Kara bất chấp hoàn cảnh nghiệt ngã theo những cách khác nhau. Với sự từng trải qua quá nhiều nỗi mất mát, Kara không cần link up bi kịch cá nhân với nỗi niềm nợ máu của Ruthye. Cô chỉ đơn giản là thấu cảm sâu sắc trước nỗi đau — thứ Ruthye coi là nhà đã bị hủy diệt — và đây là cơ hội duy nhất để Kara ngăn cản Ruthye sa vào con đường băng hoại mà mình đã từng.
Đây là lúc bộ phim trình hiện thông điệp phổ quát: rằng quá khứ dù bi thiết đến đâu, vẫn sẽ tìm thấy được ý nghĩa để tiếp bước cho hiện tại và tương lai. Sự chuyển dịch vai trò đó đặt ra hàng loạt rào cản. Vị trí một người bảo hộ đồng nghĩa với việc mọi hành động, mọi lời nói và lựa chọn của Kara sẽ định hình tâm hồn đứa trẻ này. Càng mong muốn cứu rỗi Ruthye, Kara càng tiến gần tới việc gỡ bỏ những ám ảnh tâm lý đang giam hãm chính mình.
Mạng Lưới Nhân Vật Và Câu Chuyện
Jason Momoa hóa thân thành Lobo — không cần diễn, chỉ cần tồn tại đúng chỗ là đủ
Để xây dựng một nhân vật chính có chiều sâu, việc tạo ra một mạng lưới nhân vật hỗ trợ để soi chiếu, phản ánh, phán xét hay thậm chí so sánh là điều hết sức cần thiết. Supergirl chọn cách tinh gọn tuyến nhân vật chỉ bao gồm Ruthye, tên phản diện khát máu Krem, tay lính đánh thuê Lobo và ông anh Clark Kent.
Ruthye là chiếc gương trực tiếp và phức tạp nhất. Cô bé không chỉ phản chiếu quá khứ của Kara mà còn đặt ra câu hỏi đạo đức sắc bén nhất của toàn phim: nếu không phải trả thù, thì đâu là cách đóng lại một vòng luân hồi bạo lực? Cái khó nói nằm ở chỗ, Kara biết câu trả lời mà Ruthye đang đưa ra là sai, nhưng không thể cung cấp câu trả lời đúng để thay thế — bởi bản thân chưa thực sự giải quyết xong câu hỏi đó cho chính mình. Và cái giá phải trả cho sự mơ hồ đạo đức đó được cụ thể hóa bằng hàng loạt sinh mạng. Từ người chứng kiến trở thành kẻ gián tiếp tòng phạm — đó là cú đấm đạo đức đau nhất mà bộ phim dành cho nhân vật chính.
Chính vì Supergirl là câu chuyện phát triển dựa vào ý niệm nhìn vào mắt trẻ con mà sống, nên phản diện Krem sẽ không thể là một thảm họa xứng đáng với kỳ vọng của nhiều khán giả. Hắn mạnh, nguy hiểm, nhiều trò mưu mẹo, song chỉ thuần túy là một kẻ mà ở đó cái ác đã trở thành điều hiển nhiên. Krem giữ cho dân tộc mình tồn tại, nhưng phương thức thì sai bét — và từng đó sự có lý thì không đủ để tác động lên tư tưởng hay buộc anh hùng phải định hình lại chủ nghĩa. Phẫn uất mà Ruthye hướng đến Krem vừa không đủ rộng lẫn sâu để khiến quyết định bước ngoặt ở hồi kết mang đúng trọng lượng cần có. Người xem hiểu tại sao về mặt logic, nhưng khó để cảm được nó về mặt cảm xúc.
Lobo, ngược lại, là một bất ngờ thú vị. Jason Momoa không diễn — ông là Lobo, một nhân vật như thể được trích xuất từ cá tính thực của người thủ vai. Điều đó có thể là thiếu sót về chiều sâu diễn xuất, nhưng lại phù hợp hoàn toàn với chức năng tường thuật của nhân vật: Lobo không phải chiếc gương để Kara hay Ruthye chiếu vào — ông là chiếc gương để cả hai tự nhìn thấy mình thông qua sự đối lập. Một tay lính đánh thuê không có đạo đức cũng không có ảo tưởng về anh hùng, sự hiện diện của Lobo buộc cả Kara lẫn Ruthye phải trả lời câu hỏi họ đang né tránh: rốt cuộc họ là ai, và họ chiến đấu vì điều gì?
Clark Kent chỉ xuất hiện vài lần, nhưng mỗi lần đều là cột mốc quan trọng. Đây là lựa chọn thông minh: Superman không giải quyết vấn đề thay cho Kara, mà chỉ ở đó kiên nhẫn, ân cần, giang tay chào đón. Chính sự hiện diện không áp lực đó mới là thứ Kara thực sự cần để tự tìm đường về nhà.
Tiện nói về chuyện ngôi nhà — đây là một angle được diễn giải khá mơ hồ. Trước chuyến hành trình, Trái Đất với Kara là một nơi xa lạ, nơi cô thấy mình lạc lõng vì tâm trí luôn kẹt lại ở một Krypton đã chết. Kara vì vậy đi từ tâm thế coi Trái Đất là nơi ở tạm bợ cho đến nhận ra đâu cũng là nhà nếu có Krypto, nếu có Clark và nếu có những tương lai cần cô bảo vệ. Tiến trình này chỉ hợp lý khi Kara ý thức được một sự thật phũ phàng: Krypton đã thực sự biến mất, không gì có thể mang nó trở lại. Và thực tế thì xuyên suốt hành trình, Kara không hề phiêu lưu qua quá nhiều vùng đất điêu tàn — khiến sự chuyển hóa nhận thức đó diễn ra hơi nhanh so với mức cần thiết. Những cài cắm này không tốn quá nhiều nguồn lực set-up, nhưng càng trở nên đáng tiếc khi một chương anh hùng mới của Kara đã có thể mở ra trọn vẹn ý nghĩa hơn.
Tầm Ảnh Hưởng Đến Gods And Monsters
Hai anh em, hai vết thương khác nhau — và hai cách chọn trở thành anh hùng
Tương tự những gì James Gunn từng làm với Superman, Supergirl cũng bị ném vào cơn cuồng phong chứa đựng vô số tổn thương. Kara bị hành hạ liên tục về cả mặt thể xác lẫn tinh thần trên hành trình vừa phải định hình bản sắc, vừa phải học cách buông bỏ trauma quá khứ. Chung quy lại thì lòng tốt và hy vọng vẫn là keyword được bám vào. Điểm đáng chú ý đến từ lối tiếp cận — thay vì trình bày những giá trị đó như chân lý bất biến, các biên kịch biến chúng thành một thực hành mang tính liên tục, một pattern trải dài trong toàn bộ hành vi và tư duy của cả Supergirl lẫn Superman.
Khác biệt có chăng đến từ việc Kara sở hữu một nhìn nhận góc cạnh hơn về lòng tốt như một dấu tích mà người mẹ quá cố gài gắm. Tốt không có nghĩa là yếu đuối và phải tử tế — nghe thì hơi tiêu cực, nhưng Kara tiếp nhận điều này theo cách đúng đắn hơn nhiều. Clark bảo vệ thế giới vì anh yêu thế giới này, còn Kara bảo vệ thế giới ngay cả khi cô đã mất đi thế giới của mình — một lựa chọn có ý thức để không cho phép nỗi mất mát méo mó bản thân thành một phiên bản khác của cái ác mà cô đang chống lại.
Mặc dù Supergirl mới chỉ là tác phẩm thứ hai thuộc Gods and Monsters, ngữ nghĩa mà James Gunn muốn truyền tải đã tương đối rõ ràng. Gods — những vị thần — không ngừng nỗ lực để hành xử như một con người thực sự. Còn Monsters — thường không phải là thứ xa lạ bên ngoài, mà là ám ảnh tâm lý đã được hữu hình hóa, hoặc đơn giản là con người đã ngừng đấu tranh với phần tối trong chính mình.
Đánh Giá Chung
Về mặt kỹ thuật, Supergirl đáp ứng đầy đủ những gì khán giả kỳ vọng ở một bom tấn siêu anh hùng: kỹ xảo thuyết phục, thiết kế thế giới có chiều sâu, hành động được dàn dựng mạch lạc. Diễn xuất của các diễn viên cũng quá là oách — đa phần giới phê bình đều cho rằng Milly Alcock là casting đúng đắn nhất lịch sử DCU, đem tới điểm tựa cảm xúc hoàn hảo cho phim, trong khi Jason Momoa kiểm soát nguồn năng lượng hỗn loạn của Lobo theo cách tạo nên sự đối trọng cần thiết mà không lấn át nhân vật chính.
Như đã đề cập từ đầu, Supergirl là tác phẩm cộng hết điểm cho tâm lý nhân vật và quá trình tự chữa lành — một hành trình va chạm lý tưởng và định hình bản sắc đầy khắc nghiệt. Chính vì vậy, nó có thể sẽ khiến những khán giả đại chúng đơn thuần tìm kiếm trải nghiệm giải trí, không sở hữu nhu cầu gắn bó với nhân vật, cảm thấy hơi an toàn và thiếu vắng plot bùng nổ.
Hạn chế lớn nhất của Supergirl nằm ở thời lượng. Bộ phim ôm đủ các yếu tố cần thiết cho một câu chuyện hoàn chỉnh, nhưng không có đủ không gian để một số trong đó thở đúng nhịp — đặc biệt là hành trình tâm lý của Kara xung quanh khái niệm nhà, hay mối quan hệ giữa Ruthye với Krem. Những khoảng trống đó không phá vỡ tác phẩm, nhưng làm giảm đi cộng hưởng cảm xúc ở những khoảnh khắc đáng lẽ phải vang vọng xa nhất.
Lời kết
Tổng thể, đây là một chapter xây dựng nền tảng và James Gunn vẫn đang đi đúng hướng với tiêu chuẩn chất lượng cao, một tầm nhìn nhất quán khi làm branding cho vũ trụ điện ảnh. Chỉ không biết trình cao thì có sell out tốt hay không — bởi sự sâu sắc chưa bao giờ là yếu tố kiên quyết ảnh hưởng đến sức kéo nơi thị trường đại chúng.
Discussion about this post