Nhắc đến thuật ngữ sát nhân hàng loạt, phần lớn chúng ta sẽ nghĩ ngay đến những cái tên lừng lẫy từ nước ngoài như Jeffrey Dahmer hay Ted Bundy. Những kẻ đó gắn liền với điện ảnh Hollywood, với những bộ phim tài liệu hàng chục tập trên Netflix, với vô số cuốn sách tâm lí tội phạm dày cộp. Còn ở Việt Nam thì sao? Trong tiềm thức của nhiều người, Việt Nam như thể là một vùng đất bình yên, hiếm khi xuất hiện loại tội phạm nguy hiểm ở tầm mức đó.
Thực ra không phải vậy. Trong lịch sử điều tra tội phạm nước ta, những vụ giết người hàng loạt ghi nhận được không nhiều, một phần vì tâm lí xã hội, nhưng phần lớn là vì năng lực điều tra của lực lượng chức năng khá tốt, cộng thêm sự hỗ trợ của người dân, khiến những tên tội phạm nguy hiểm thường nhanh chóng sa lưới trước khi kịp gây ra quá nhiều tội ác. Nhưng không có nghĩa là Việt Nam hoàn toàn vắng bóng những kẻ sát nhân hàng loạt thực sự.
Và nổi bật hơn cả trong số đó, không chỉ mang danh sát nhân hàng loạt đầu tiên trong lịch sử Việt Nam mà còn là kẻ giết nhiều người nhất từng được ghi nhận, chính là người phụ nữ mà hôm nay chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu. Một người đàn bà tưởng chừng chân yếu tay mềm, nhưng lại ra tay tàn độc với hàng loạt nạn nhân trong nhiều năm liền, đồng thời qua mắt được cơ quan điều tra trong một thời gian dài đến mức đáng sợ. Vậy thì câu chuyện của nữ phù thủy xyanua này thực sự là gì?
Những Cái Chết Bí Ẩn Khởi Đầu Từ Ngôi Chùa
Ngày mùng 4 tháng 9 năm 1999, tại chùa Tây Tạng, Bình Dương, một người đàn ông đột tử một cách bí ẩn ngay trong khuôn viên chùa. Trụ trì phát hiện sự việc, lập tức báo cơ quan chức năng. Tổ điều tra Công an tỉnh Bình Dương nhanh chóng có mặt, khoanh vùng hiện trường và bắt tay vào tìm nguyên nhân tử vong.
Nạn nhân được xác nhận là ông Võ Anh Khiêm, trú tại Phường 2, quận Tân Bình, Thành phố Hồ Chí Minh. Thi thể được đưa tới Bệnh viện Đa khoa tỉnh Bình Dương để giải phẫu. Tuy nhiên, kết quả khám nghiệm tử thi không thu được gì khả quan, cơ quan chức năng chỉ có thể kết luận rằng nạn nhân tử vong do bệnh lí. Vụ việc đóng lại, không ai nghi ngờ thêm điều gì.
Nhưng ít ai biết rằng cái chết đó chỉ là khởi đầu. Trong vòng ba năm từ 1999 đến 2001, trên địa bàn các tỉnh Bình Dương, Bình Phước và Thành phố Hồ Chí Minh liên tục xảy ra những vụ đột tử không rõ nguyên nhân. Những người ra đi đều khỏe mạnh, không có bệnh nền, không có dấu hiệu gì báo trước. Cứ như có một bàn tay vô hình nào đó đang lần lượt gạt họ ra khỏi cuộc đời.
Vụ án đáng chú ý nhất xảy ra vào ngày 30 tháng 6 năm 2000. Nạn nhân là ông Nguyễn Văn Đông, một tài xế lái xe thuê, người khỏe mạnh, không có bệnh lí nền. Ông chết bí ẩn tại Bệnh viện Gia Định chỉ sau một cơn trúng gió. Chỉ một ngày sau, một vụ án bí ẩn khác lại xảy ra. Lần này nạn nhân là bà Trần Thị Xinh, chủ nhân của chiếc xe ông Đông thường xuyên lái thuê. Bà đột ngột tử vong ngay trên đường từ Bình Dương vào Thành phố Hồ Chí Minh để viếng đám tang ông Đông.
Hai vụ án chỉ cách nhau một ngày. Ngay cả người bình thường nhất cũng khó lòng không đặt dấu hỏi. Cơ quan công an lập tức vào cuộc, lấy mẫu vật xác minh. Kết luận giám định cho thấy cả ông Đông lẫn bà Xinh đều không tử vong vì nguyên nhân tự nhiên mà là do bị trúng độc. Vụ án được chính thức điều tra trên danh nghĩa án mạng.
Trong khi cơ quan chức năng vẫn đang đau đầu với loạt cái chết bí ẩn này, một manh mối mới bất ngờ xuất hiện từ một hướng hoàn toàn khác. Gia đình bà Xinh gửi đơn tố cáo một người phụ nữ tên Lê Thanh Vân về hành vi chiếm đoạt tài sản, cụ thể là chiếc xe của bà. Cơ quan công an nhanh chóng bắt giữ nghi can Lê Thanh Vân và trong quá trình khám xét đồ dùng cá nhân, đã thu giữ được một lọ chất bột màu trắng vô cùng khả nghi.
Lọ chất bột được đưa đi giám định. Vân khai nhận có giả chữ kí của bà Xinh để chiếm đoạt chiếc xe, nhưng một mực phủ nhận mọi liên quan đến cái chết của ông Đông và bà Xinh. Đến ngày 8 tháng 8 năm 2000, Viện Khoa học Hình sự Bộ Công an đưa ra kết luận: chất bột màu trắng đó chính là xyanua, một loại chất kịch độc có khả năng gây tử vong chỉ với liều lượng rất nhỏ.
Chất độc Xyanua
Mọi mối nghi ngờ đổ dồn về phía Vân. Cơ quan chức năng ra quyết định khởi tố bị can, chuyển tội danh từ lừa đảo chiếm đoạt tài sản sang giết người cướp tài sản. Nhưng rồi vụ án gặp phải một cái bẫy kĩ thuật đau lòng: quá trình điều tra không thể phát hiện xyanua trong cơ thể các nạn nhân. Không có bằng chứng thực thể, không thể buộc tội. Ngày 15 tháng 1 năm 2001, Lê Thanh Vân được trả tự do.
Dù vậy, ả ta vẫn không thoát khỏi tầm ngắm của lực lượng điều tra. Mọi hành tung của Vân tiếp tục được theo dõi chặt chẽ.
Án Mạng Tiếp Diễn – Lòng Tham Không Đáy
Tưởng rằng sau khi thoát được sự trừng phạt của pháp luật, Lê Thanh Vân sẽ biết sợ mà dừng lại. Nhưng không. Lòng tham của ả gần như là không có đáy. Chỉ trong 10 tháng kể từ khi được tự do, trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh và Bình Dương lại liên tiếp xảy ra thêm 4 cái chết bí ẩn với những tình tiết tương tự, và bóng dáng của Vân vẫn tiếp tục xuất hiện ở những vụ đó.
Vân tự tin vì cho rằng cơ quan chức năng không thể nắm thóp được mình, bởi không có bằng chứng cụ thể về chất độc trong cơ thể nạn nhân. Và chính sự tự tin đó khiến ả ngày một táo tợn hơn. Nhận thấy không thể để Lê Thanh Vân ở ngoài vòng pháp luật thêm nữa, lực lượng chức năng quyết định tìm cách bắt giam bằng được ả ta trước khi thêm nhiều sinh mạng nữa bị cướp đi.
Nhưng lúc này, xyanua vẫn là một loại chất độc rất mới ở Việt Nam, chỉ được nhập khẩu và sản xuất trong số lượng cực kì hạn chế. Cơ quan công an đã thực hiện một nước đi mà Vân không thể nào ngờ tới: xyanua trở thành loại chất độc bị cấm tàng trữ tại Việt Nam. Điều này cho phép Viện Kiểm sát kí lệnh bắt Lê Thanh Vân với tội danh tàng trữ chất độc trái phép. Một đòn pháp lí khéo léo, đánh thẳng vào điểm mà ả không kịp đề phòng.
Sau khi bắt giữ thành công, toàn bộ hồ sơ vụ án của các nạn nhân ở ba địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, Bình Dương và Bình Phước được tổng hợp lại thành một vụ án lớn với nghi phạm chính là Lê Thanh Vân. Nhưng hành trình từ đây không hề đơn giản, vì Việt Nam chưa từng có tiền lệ xử lí vụ án liên quan đến xyanua trước đó. Mọi thứ đều là lần đầu tiên, từ phương pháp giám định đến cách thức đấu tranh tâm lí với nghi phạm. Và Lê Thanh Vân, dù đã bị bắt, vẫn tiếp tục xảo quyệt: một mực chối tội trong mọi cuộc thẩm vấn.
Lộ Diện – Khi Bức Tường Sụp Đổ
Đối mặt với các điều tra viên dày dặn kinh nghiệm, Vân liên tục giả bệnh, giả ốm để né tránh những cuộc thẩm vấn. Một đòn tâm lí kinh điển mà kẻ gian thường dùng khi đuối lí. Nhận ra rằng cứ tiếp tục theo hướng đó sẽ không đi đến đâu, các cán bộ quyết định quay lại điều tra tập trung vào vụ án của ông Đông và bà Xinh, nơi mà manh mối rõ ràng nhất.
Kết quả điều tra cho thấy, ông Đông và bà Xinh trong thời gian trước khi mất thường xuyên xuất hiện cùng một người phụ nữ khác. Ngoài ra, nhiều nhân chứng khẳng định rằng các nạn nhân có biểu hiện đau đầu, chóng mặt sau khi sử dụng thức ăn và đồ uống, điều không xảy ra với người phụ nữ đi cùng. Dấu vết đang dần rõ hơn.
Một manh mối quan trọng khác xuất hiện khi điều tra về mối quan hệ của Vân: trong thời gian từ năm 1998 đến giữa năm 2001, ả có chung sống như vợ chồng với một người đàn ông tên Dìu Dãnh Quang, kém ả tới 17 tuổi. Cơ quan chức năng triệu tập Quang tới làm việc. Nhưng hắn cũng phủ nhận mọi liên quan và không cung cấp thông tin hữu ích gì.
Dìu Dãnh Quang
Song song với đó, Viện Kiểm nghiệm thuốc Bộ Y tế cung cấp thêm một bằng chứng gián tiếp quan trọng: khi thử nghiệm chất độc xyanua thu được của Vân trên động vật và nội tạng người, kết quả cho ra những triệu chứng hoàn toàn giống với những gì các nạn nhân từng trải qua. Dù đây chưa phải bằng chứng trực tiếp đủ để buộc tội, nó là một vũ khí tâm lí cực kì lợi hại cho những cuộc thẩm vấn tiếp theo.
Và quả thực, những bằng chứng đó đã gây ra sự dao động rõ rệt trong thái độ của Lê Thanh Vân. Nhận ra khoảnh khắc đó, các điều tra viên tung thêm bài, thông báo rằng Dìu Dãnh Quang cũng đã bị bắt và đang được lấy lời khai. Chỉ vài phút sau, Lê Thanh Vân đầu hàng và xin được viết bản tự thú.
Chân Tướng Của Nữ Phù Thủy Xyanua
Sự thật được khai ra từng mảnh. Ngày 29 tháng 6 năm 2000, do ông Đông cản trở kế hoạch mua xe của bà Xinh và Vân, ả đã lén bỏ xyanua vào đồ uống của ông khiến ông lập tức xuất hiện triệu chứng rồi nhanh chóng tử vong. Chỉ vài ngày sau đó, Vân dùng thủ đoạn tương tự để ám sát bà Xinh nhằm chiếm đoạt chiếc xe ô tô. Sau đó, ả giả mạo chữ kí của bà Xinh để làm giấy bán xe giả, nhưng nhanh chóng bị gia đình nạn nhân phát hiện, và đó là lúc mọi chuyện bắt đầu đổ vỡ.
Nhưng hai vụ đó mới chỉ là một phần. Hàng loạt cái chết bí ẩn khác vẫn còn đang chờ được giải mã. Trong quá trình thẩm vấn Dìu Dãnh Quang, cơ quan công an phát hiện hắn đang sử dụng một chiếc xe máy đứng tên người khác, cụ thể là bà Vũ Thị Na. Khi điều tra, bà Na khai rằng chiếc xe đó bà mua cho chồng là ông Trần Văn Khôi để hành nghề xe ôm, nhưng chồng bà sau một cuốc xe đã đột nhiên mất tích.
Lệnh bắt giữ Quang được đưa ra ngay lập tức. Hai nghi phạm bị tách riêng thẩm vấn, liên tục đưa ra những lời khai không nhất quán và đổ lỗi cho nhau. Nhưng khi cơ quan chức năng đưa ra bản tự thú của Vân về vụ ông Đông và bà Xinh, Quang lập tức sụp đổ và thừa nhận tất cả.
Hai kẻ đã hạ độc ông Khôi để lấy chiếc xe máy, đưa ông vào bệnh viện với một cái tên giả, rồi cao chạy xa bay. Ông Khôi qua đời trong bệnh viện, và vì không tìm được thân nhân, bệnh viện đã bảo quản thi thể ông lại. Khi bệnh viện đưa ảnh thi thể đến, Lê Thanh Vân không còn có thể chối tiếp.
Tiếp sau đó là cả một chặng đường dài và gian nan của đội điều tra trong việc đấu tranh với hai kẻ thủ ác, nhằm giải mã chuỗi 13 vụ án có liên quan đến Lê Thanh Vân, bao gồm cả vụ hạ độc ông Khiêm tại chùa Tây Tạng ngay từ đầu năm 1999. Hóa ra, vào tháng 6 năm 1999, Vân đã hẹn ông Khiêm tại ngôi chùa đó. Trên đường đi, hai người dừng lại ở một quán nước, và ả nhân cơ hội bỏ xyanua vào đồ uống của ông. Đến chùa, Vân kiếm cớ để ông đi hành lễ trước rồi tẩu thoát. Ông Khiêm trúng độc và tử vong. Nhà chùa phát hiện nhanh và báo công an, khiến Vân không kịp lấy chiếc xe máy của ông. Vụ đó thất bại về mặt chiếm đoạt tài sản, nhưng đã lấy đi một sinh mạng.
Những Nạn Nhân Và Sự Tàn Lạnh Không Tưởng
Càng điều tra sâu, các cán bộ càng đi từ bất ngờ này đến bất ngờ khác trước sự tàn ác và máu lạnh của Lê Thanh Vân. Theo lời kể của Thượng tá Phan Tấn Ca, người trực tiếp thẩm vấn Vân, cô ta chỉ giết người nhằm chiếm đoạt tài sản, không hề có thù hằn cá nhân với bất kì ai. Cướp của, giết người, đơn thuần là vậy.
Không những là kẻ có lòng tham không đáy, Lê Thanh Vân còn là người sẵn sàng xuống tay với chính người thân. Trong danh sách nạn nhân của ả có cả em gái của Dìu Dãnh Quang và em rể của chính Vân. Đọc đến đây, nhiều người sẽ phải dừng lại một chút mà nghĩ. Xuống tay với người dưng đã đáng sợ rồi, nhưng với người thân, điều đó nói lên điều gì về con người ả?
Ngoài ra, Vân còn được cho là thủ phạm gây ra cái chết của hai người chồng trước, cũng với mục đích chiếm đoạt tài sản. Đây chính là điểm khiến vụ án này gợi nhớ đến những trường hợp goá phụ đen từng được ghi nhận ở nước ngoài, khi kẻ thủ ác liên tục hạ sát những người chồng rồi tái hôn để tiếp tục lặp lại chu kì đó. Nhưng Lê Thanh Vân còn nguy hiểm hơn ở một điểm mấu chốt: ả không chỉ nhắm vào những người chồng mà còn nhắm vào người xa lạ hoàn toàn, từ người già đến phụ nữ, miễn là họ có tài sản ả muốn lấy.
Thủ đoạn của Vân cũng nhất quán đến đáng sợ: luôn bỏ chất độc vào đồ uống khi nạn nhân không để ý. Đơn giản, hiệu quả, và gần như không để lại dấu vết. Ả được đánh giá là người có ngoại hình ưa nhìn, dễ lấy lòng người khác, và đó chính là vũ khí ả dùng để tiếp cận nạn nhân trước khi ra tay.
Điều mà cơ quan chức năng mãi không lí giải được là nguồn gốc xyanua mà Vân sở hữu. Đây là loại chất kịch độc không thể lưu lại trên cơ thể nạn nhân sau một thời gian, điều đó khiến mọi cuộc điều tra đều gặp phải bức tường vô hình. Vân khai đã mua ở một cửa hàng tại Thành phố Hồ Chí Minh, nhưng khi cơ quan công an rà soát toàn bộ các điểm bán hóa chất, không tìm được bất kì dấu vết nào. Có lẽ vào thời điểm xyanua bị cấm, những người từng buôn bán loại này đã nhanh chóng xóa sạch mọi bằng chứng để tự bảo vệ bản thân.
Tuyên Án – Kết Thúc Của Nữ Phù Thủy Xyanua
Dựa trên toàn bộ bằng chứng thu thập được và lời khai của Lê Thanh Vân, cơ quan điều tra có đủ cơ sở để truy tố ả với ba tội danh: giết người, cướp tài sản và tàng trữ trái phép chất độc. Đối tượng Dìu Dãnh Quang cũng bị truy tố với hai tội danh: giết người và cướp tài sản.
Tòa án kết tội Lê Thanh Vân là thủ phạm chính giết chết 13 người trong khoảng thời gian từ năm 1998 đến 2001, nhằm cướp tài sản với tổng giá trị lên tới 300 triệu đồng, một con số rất lớn vào thời điểm đó. Nhận thấy hành vi của bị cáo là cực kì nguy hiểm cho xã hội, tòa tuyên án tử hình đối với Lê Thanh Vân. Dìu Dãnh Quang lĩnh 17 năm tù.
Ngày 26 tháng 10 năm 2005, bản án tử của Lê Thanh Vân được thi hành, khép lại cuộc đời của nữ sát nhân hàng loạt đầu tiên trong lịch sử điều tra tội phạm Việt Nam.
Kết cục đó như một lẽ tất yếu cho những kẻ tham lam đến mức coi tính mạng người khác không bằng một chiếc xe máy hay một tờ giấy sang tên. Vụ án khép lại như một chiến công xuất sắc của đội ngũ điều tra, những người đã phải vượt qua vô số khó khăn, từ kĩ thuật giám định chưa có tiền lệ, đến cuộc chiến tâm lí với một kẻ xảo quyệt và lì lợm bậc nhất từng xuất hiện trong lịch sử tội phạm Việt Nam.
Nhìn Lại – Điều Vụ Án Này Để Lại
Câu chuyện về Lê Thanh Vân không chỉ đơn thuần là câu chuyện của một tên tội phạm. Nó là câu chuyện về năng lực điều tra của một hệ thống phải đối mặt với loại tội phạm hoàn toàn mới, loại tội phạm mà ở Việt Nam chưa từng có công cụ pháp lí hay kĩ thuật hình sự để xử lí trước đó. Xyanua là chất độc không để lại dấu vết sau một thời gian nhất định trong cơ thể nạn nhân, điều đó về mặt kĩ thuật biến những vụ giết người này gần như không thể chứng minh theo cách thông thường.
Vậy mà các điều tra viên đã không bỏ cuộc. Họ đã dùng một nước đi pháp lí sáng tạo để giữ Vân trong vòng giam cầm, rồi dùng chiến thuật tâm lí để khai thác lời khai. Không phải mọi vụ án đều có thể được giải quyết theo cách sách vở, và câu chuyện này là minh chứng cho điều đó.
Còn với chúng ta, những người ngồi nhìn lại vụ án từ khoảng cách của hơn hai thập kỉ, điều đáng suy nghĩ hơn cả không chỉ là sự tàn ác của Vân mà còn là việc một người phụ nữ bình thường bên ngoài, thậm chí được đánh giá là có ngoại hình ưa nhìn, lại có thể che giấu bản chất đó trong suốt nhiều năm như vậy. Đó có lẽ là phần đáng sợ nhất của toàn bộ câu chuyện này.
Cuộc hành trình theo chân những điều tra viên trong vụ án của nữ phù thủy xyanua có một không hai trong lịch sử Việt Nam đã đến hồi kết. Kẻ thủ ác đã phải trả giá đắt cho mỗi sinh mạng bị cướp đi. Và đó cũng là một lời nhắc nhở đanh thép, rằng dù một vụ án có phức tạp hay khó khăn đến đâu, pháp luật cuối cùng vẫn sẽ tìm ra đường đến.
Discussion about this post